ข้อมูลพื้นฐาน

ที่ตั้งและพื้นที่

 มลฑลกวางตุ้งหรือมลฑลกว่างตง (广东省) ตั้งอยู่ทางแนวชายฝั่งทะเลทางตอนใต้ของจีน มีพื้นที่ 179,756.5 ตร.กม. มีขนาดใหญ่เป็นอันดับที่ 15 ของประเทศจีน ถ้าเทียบกับไทยแล้วมีพื้นที่ประมาณ 35% ของประเทศไทย แต่มีประชากรมากกว่าประเทศไทยถึง 47.29% (ปี 2005 ไทยมีประชากร 62.42 ล้านคน) ทิศเหนือติดกับมลฑลหูหนานและเจียงซี ทิศตะวันออกเฉียงเหนือติดกับมลฑลฝูเจี้ยน ทิศตะวันตกติดกับเขตปกครองตนเองชนชาติจ้วงกวางสี และตลอดแนวชายฝั่งทิศใต้ติดกับทะเลจีนใต้ ใกล้กับฮ่องกงและมาเก๊าและเป็นประตูสู่เอเชียตะวันออกเฉียงใต้

 รูปที่ 1 แผนที่แสดงขอบเขตและเมืองที่สำคัญของมลฑลกวางตุ้ง

มณฑลกวางตุ้งมีลักษณะภูมิประเทศ พื้นที่ทางเหนือยกตัวสูงทางใต้ต่ำ มีเทือกเขาและภูเขาขนาดเล็กตัดสลับกับที่ราบ มีที่ราบเพียง 23% และที่ราบสูง 19% ของพื้นที่รวม ที่เหลือเป็นพื้นที่ภูเขา มีชายฝั่งทะเลยาว 3,368.1 กิโลเมตร

 แม่น้ำสายสำคัญที่ไหลผ่านมลฑลกวางตุ้งคือ แม่น้ำจูเจียง (珠江) หรือ Pearl River ซึ่งเป็นแม่น้ำสายที่ยาวเป็นอันดับ 4 ของจีน ไหลผ่านเมืองต่างๆ เป็นระยะทาง 2,214 กม. ความยาวรองจากแม่น้ำแยงซี (长江) แม่น้ำฮวงโห (黄河) และแม่น้ำซ่งฮัวเจียง (松花江)

มลฑลกวางตุ้งแบ่งเขตการปกครองออกเป็น 21 เมืองใหญ่ 23 เมืองระดับอำเภอ 41 อำเภอ และ 3 เขตปกครองตนเอง โดยมีเมืองสำคัญคือ เมืองกวางโจว

ประชากร

 ในปี 2005 มลฑลกวางตุ้งมีประชากร 91.94 ล้านคน (นับรวมทั้งที่รายงานตัวและไม่ได้รายงานตัวกับทางราชการ มี 79.0 ล้านคนที่รายงานตัวกับทางราชการ) เป็นมลฑลที่มีประชากรมากเป็นอันดับ 3 ของจีน รอง จากมลฑลเหอนานและซานตง หรือคิดเป็น 7.03% ของประชากรรวมทั้งประเทศ โดยมีสัดส่วนของผู้ชายมากกว่าผู้หญิง คิดเป็นชาย 107 คนต่อหญิง 100 คน มีความหนานแน่นประชากร 511 คน ต่อตร.กม. มีอัตราการเกิด 11.7% และอัตราการตาย 4.68% นครกวางโจวมีประชากรประมาณ 9.5 ล้านคน

 ภาษาราชการคือ ภาษาจีนกลาง และยังมีภาษาท้องถิ่นอีกมากมายที่สำคัญ คือ ภาษากวางตุ้ง ภาษาแต้จิ๋ว ภาษาแคะ เป็นต้น

ภูมิอากาศ

ลักษณะภูมิอากาศเป็นแบบมรสุมเขตร้อนชื้น ทำให้มีฤดูร้อนที่ยาวนานและฤดูหนาวที่อบอุ่น โดยฤดูฝนจะอยู่ในช่วงเดือนเมษายนถึงกันยายน อุณหภูมิต่ำสุดอยู่ระหว่าง 8-17 องศาเซลเซียสในเดือนมกราคม และสูงสุด 27-29 องศาเซลเซียสในเดือนกรกฎาคม โดยมีอุณหภูมิเฉลี่ยประมาณ 22.1 องศาเซลเซียส

ผู้นำ

ผู้ว่าการมลฑลกวางตุ้ง นายหวง หัวหัว (黄华华)

เลขาธิการพรรคคอมมิวนิสต์ นายจาง เต๋อเจียง (张德江)

การปกครอง

การแบ่งเขตการปกครองของจีนจะแบ่งเป็นแต่ละมลฑล ซึ่งแต่ละมลฑลก็จะมีเมืองสำคัญ และเมืองต่างๆ โดยแต่ละเมืองจะแบ่งเป็นเขตและอำเภอ โดยถ้าบริเวณนั้นอยู่ใกล้เมืองจะเรียกว่าเขต ถ้าอยู่ไกลออกไปจากเมืองจะเรียกว่าอำเภอ และในแต่ละเขตหรืออำเภอ ก็จะประกอบด้วยตำบล ชุมชนและหมู่บ้าน โดยหมู่บ้านที่อยู่ในเขตเมืองก็จะเรียกว่าเป็นชุมชน ทั้งนี้อำเภอเมื่อมีการพัฒนามากขึ้นก็สามารถยกระดับขึ้นเป็นเมืองระดับอำเภอได้

เขตการปกครองของมลฑลกวางตุ้ง

(ข้อมูล ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2548)

ชื่อเมือง

ชื่อเขต อำเภอ และเมืองระดับอำเภอ

จำนวนตำบล ชุมชนและหมู่บ้าน

เมืองกวางโจวหรือกวางเจา  (广州市) (10 เขต 2 เมืองระดับอำเภอ)

เขตเยี่ยซิ่ว (越秀区) เขตไห่จู่ (海珠区) เขตลี่วาน

(荔湾区) เขตเทียนเหอ (天河区) เขตไป๋หยุน

 (白云区) เขตหวงผู่ (黄埔区) เขตฮัวตู

(花都区) เขตพานอวี๋ (番禺区) เขตหลัวกั่ง (萝岗区) เขตหนานซา (南沙区) เมืองฉงฮั่ว (从化市) เมืองเจิงเฉิง (增城市)

33 ตำบล 129 ชุมชน

เมืองเซินเจิ้น (深圳市)

(6 เขต )

เขตฝูเถียน (福田区) เขตหลัวหู (罗湖区)

เขตเหยียนเถียน (盐田区) เขตหนานซาน (南山区) เขตเป่าอัน (宝安区) เขตหลงกั่ง (龙岗区)

51 ชุมชน

เมืองจูไห่ (珠海市

(3 เขต)

เขตเซียงโจว (香洲区) เขตจินวาน (金湾区)

เขตโต้วเหมิน  (斗门区)

15 ตำบล 8 ชุมชน

เมืองซ่านโถวหรือซัวเถา

(汕头市)

(6 เขต 1 อำเภอ)

เขตจินผิง (金平区) เขตหลงหู  (龙湖区) เขตเฉิงไห่ (澄海区) เขตเหาเจียง (濠江区) เขตเฉาหยาง

(潮阳区) เขตเฉาหนาน  (潮南区) อำเภอหนานโอ้ว (南澳县)

32 ตำบล 37 ชุมชน

เมืองฝอซาน (佛山市)

(5 เขต)

เขตฉานเฉิง (禅城区) เขตหนานไห่ (南海区)

เขตซุ่นเต๋อ (顺德区) เขตเกาหมิง (高明区)

เขตซันสุ่ย (三水区)

20 ตำบล 16 ชุมชน

เมืองเสากวน (韶关市)

(3 เขต 4 อำเภอ 1 อำเภอปกครองตนเอง 2 เมืองระดับอำเภอ)

เขตเจินเจียง (浈江区) เขตอู่เจียง (武江区)

เขตฉีเจียง (曲江区) เมืองเล่อชัง (乐昌市) เมืองหนานโสง (南雄市) อำเภอ  เหยินฮั่ว (仁化县) อำเภอสื่อซิ่ง (始兴县) อำเภอเวิงหยวน (翁源县) อำเภอซินเฟิง (新丰县) อำเภอปกครองตนเองหลูหยวน-ชนกลุ่มน้อยเผ่าเหยา (乳源瑶族自治县)

96 ตำบล 10 ชุมชน  1 หมู่บ้านชนกลุ่มน้อย

เมืองเหอหยวน  (河源市) (1 เขต 5 อำเภอ)

เขตหยวนเฉิง (源城区) อำเภอตงหยวน (东源县) อำเภอเหอผิง (和平县) อำเภอหลงชวน (龙川县) อำเภอจี่จิน (紫金县) อำเภอเหลียนผิง (连平县)

97ตำบล 4 ชุมชน  1หมู่บ้านชนกลุ่มน้อย

เมืองเหมยโจว (梅州市)

(1 เขต 6 อำเภอ 1 เมืองระดับอำเภอ)

เขตเหมยเจียง (梅江区) เมืองซิ่งหนิง (兴宁市) อำเภอเหมย (梅县) อำเภอผิงหยวน ( 平远县) อำเภอเจียวหลิ่ง (蕉岭县) อำเภอต้าผู่ (大埔县) อำเภอเฟิงซุ่น (丰顺县) อำเภออู่หัว (五华县)

104 ตำบล 6 ชุมชน

เมืองหุ้ยโจว (惠州市)

(2 เขต 3 อำเภอ)

เขตหุ้ยเฉิง (惠城区) เขตหุ้ยหยาง (惠阳区) อำเภอหุ้ยตง (惠东县) อำเภอปั๋วหลัว (博罗县) อำเภอหลงเหมิน (龙门县)

50 ตำบล 16 ชุมชน  1หมู่บ้านชนกลุ่มน้อย

เมืองซ่านเหว่ย (汕尾市) (1 เขต 2 อำเภอ 1 เมืองระดับอำเภอ)

เขตเฉิง (城区) เมืองลู่เฟิง (陆丰市) อำเภอไห่เฟิง

(海丰县) อำเภอลู่เหอ (陆河县)

42 ตำบล 10 ชุมชน

เมืองตงกว่าน (东莞市)

 

28 ตำบล 4 ชุมชน

เมืองจงซาน (中山市)

 

18 ตำบล 6 ชุมชน

เมืองเจียงเหมิน  (江门市) (3 เขต 4 เมืองระดับอำเภอ)

เขตเผิงเจียง (蓬江区) เขตเจียงไห่ (江海区) เขตซินหุ้ย (新会区) เมืองไถซาน (台山市) เมืองไคผิง

(开平市) เมืองเหอซาน ( 鹤山市) เมืองเอินผิง

(恩平市)

66 ตำบล 17 ชุมชน

เมืองหยางเจียง (阳江市) (1 เขต 2 อำเภอ 1 เมืองระดับอำเภอ)

เขตเจียงเฉิง (江城区) เมืองหยางชุน (阳春市) อำเภอหยางตง (阳东县) อำเภอหยางซี (阳西县)

39 ตำบล 11 ชุมชน

เมืองจ้านเจียง (湛江市)

(4 เขต 2 อำเภอ 3 เมืองระดับอำเภอ)

เขตชื่อข่าน (赤坎区) เขตเสียซาน (霞山区) เขตหมาจาง (麻章区) เขตพัวโถว (坡头区)

เมืองเหลยโจว (雷州市) เมืองเหลียนเจียง (廉江市)

เมืองอู๋ชวน (吴川市) อำเภอซุ่ยซี (遂溪县)

อำเภอสีเหวิน (徐闻县)

85 ตำบล 32 ชุมชน  2 หมู่บ้าน

เมืองเม่าหมิง (茂名市)

(2 เขต 1 อำเภอ 3 เมืองระดับอำเภอ)

เขตเม่าหนานหมิง (茂南区) เขตเม่ากั่ง (茂港区) เมืองซิ่นอี๋ (信宜市) เมืองเกาโจว (高州市)

เมืองฮั่วโจว (化州市) อำเภอเตี้ยนไป๋ (电白县)

87 ตำบล 20 ชุมชน

เมืองจ้าวชิ่ง (肇庆市)

(2 เขต 4 อำเภอ 2 เมืองระดับอำเภอ)

เขตตวนโจว (端州区) เขตติ่งหู (鼎湖区)

เมืองซื่อหุ้ย (四会市) เมืองเกาเหย้า (高要市) อำเภอกว่างหนิง (广宁县) อำเภอเต๋อชิ่ง (德庆县) อำเภอเฟิงไค (封开县) อำเภอหวยจี๋ (怀集县)

95 ตำบล 12 ชุมชน  1 หมุ่บ้านชนกลุ่มน้อย

เมืองชิงหย่วน (清远市)

(1 เขต 3 อำเภอ 2 อำเภอปกครองตนเอง 2 เมืองระดับอำเภอ)

เขตชิงเฉิง (清城区) เมืองอิงเต๋อ (英德市) เมืองเหลียนโจว (连州市) อำเภอฝอกัง (佛冈县) อำเภอชิงซิน (清新县) อำเภอปกครองตนเองเหลียนซาน-ชนกลุ่มน้อยเผ่าจ้วงและเผ่าเหยา (连山壮族瑶族自治县) อำเภอปกครองตนเองเหลียนหนาน-ชนกลุ่มน้อยเผ่าเหยา (连南瑶族自治县) อำเภอหยางซาน

(阳山县)

77 ตำบล 5 ชุมชน 3 หมู่บ้านชนกลุ่มน้อย

เมืองเฉาโจวหรือแต้จิ๋ว (潮州市) (1 เขต 2 อำเภอ

เขตเซียงเฉียว (湘桥区) อำเภอเหยาผิง (饶平县) อำเภอเฉาอัน (潮安县)

41 ตำบล 9 ชุมชน

เมืองเจียหยาง (揭阳市) (1 เขต 3 อำเภอ 1 เมืองระดับอำเภอ)

เขตหรงเฉิง (榕城区) เมืองผู่หนิง (普宁市) อำเภอเจียตง (揭东县) อำเภอเจียซี (揭西县) อำเภอหุ้ยไหล (惠来县)

65 ตำบล 16 ชุมชน  2 หมู่บ้าน

เมืองหยุนฝู๋ (云浮市)

(1 เขต 3 อำเภอ 1 อำเภอระดับเมือง)

เขตหยุนเฉิง (云城区) เมืองหลัวติ้ง (罗定市) อำเภภอซินซิ่ง (新兴县) อำเภออวี้หนาน (郁南县) อำเภอหยุนอัน (云安县)

55 ตำบล 10 ชุมชน

สรุปรวมทั้งมลฑล

มี 21 เมือง 23 เมืองระดับอำเภอ 41 อำเภอ  3 อำเภอปกครองตนเอง 54 เขตภายใต้การควบคุมของเมือง 4 หมู่บ้าน 7 หมู่บ้านของชนกลุ่มน้อย 1145 ตำบล และสำนักงานชุมชน 429 แห่ง

ที่มา: www.gd.gov.cn

ที่ทำการของรัฐบาลมลฑลกวางตุ้ง ตั้งอยู่ที่ 305 Dongfeng Rd M, Guangzhou, Guangdong Province เบอร์โทรศัพท์ (86) (20) 8313-8114



เมืองสำคัญ
/ เขตพัฒนาเศรษฐกิจ

ศักยภาพของมลฑลกวางตุ้ง

 - เป็นมลฑลที่มีมูลค่า GDP มากที่สุดของประเทศ

  - มูลค่าผลผลิตรวมทางอุตสาหกรรม มูลค่าการค้าระหว่างประเทศ มูลค่าการนำเข้า มูลค่าการส่งออก มูลค่าการค้าปลีกสินค้าบริโภค และรายรับจากการท่องเที่ยว มากเป็นอันดับหนึ่งของประเทศ

 - มีเขตเศรษฐกิจพิเศษถึง 3 แห่ง ที่เมืองเซินเจิ้น จูไห่และซัวเถา

  - เป็นมลฑลที่มีบทบาทอย่างมากในกรอบความร่วมมือเขตสามเหลี่ยมเศรษฐกิจปากแม่น้ำจูเจียง (PRD) และเขตสหพื้นที่สามเหลี่ยมเศรษฐกิจปากแม่น้ำจูเจียง (PPRD)

  - มีท่าเรือและสนามบินที่มีศักยภาพในการรองรับการค้าและขนส่งระหว่างประเทศ

  - บริษัท FedEx ได้ทำการลงทุนก่อสร้างศูนย์กลางการกระจายสินค้าที่ใหญ่ที่สุดในภูมิภาคเอเชียแปซิฟิกที่เมืองกวางโจว โดยคาดว่าจะแล้วเสร็จปลายปี 2008

 - 70% ของผักและผลไม้จากไทยถูกส่งไปที่ตลาดขายส่งผลไม้นำเข้าจากต่างประเทศเจียงหนาน นครกวางโจว

  - มีเมืองมหาวิทยาลัย ซึ่งเป็นศูนย์กลางการถ่ายทอดองค์ความรู้การศึกษาและการวิจัยของจีนตอนใต้

 - นครกวางโจวได้รับเลือกเป็นเจ้าภาพการแข่งขันกีฬาเอเชียนเกมส์ ปี 2010

 - เมืองเซินเจิ้นได้รับเลือกเป็นเจ้าภาพจัดมหกรรมงานกีฬามหาวิทยาลัยโลก ปี 2011

 - มีตลาดหลักทรัพย์เซินเจิ้นซึ่งเป็น 1 ใน 2 ของตลาดหลักทรัพย์ในประเทศจีน

 - มีงานจัดแสดงสินค้าขนาดใหญ่เป็นประจำทุกปี (Canton Fair) ปีละ 2 ครั้ง ในระหว่างวันที่ 15 เมษายน-30 เมษายน และ วันที่ 15 ตุลาคม-30 ตุลาคม

 - เป็นศูนย์กลางของงานแสดงสินค้า โดยในนครกวางโจวแห่งเดียวมีงานแสดงสินค้าปีละไม่น้อยกว่า 60 งาน 

เขตสามเหลี่ยมเศรษฐกิจลุ่มแม่น้ำจูเจียง (Pearl River Delta:PRD)

เป็นความร่วมมือทางเศรษฐกิจของ 7 เมือง ในมลฑลกวางตุ้งในแถบที่ราบลุ่มแม่น้ำจูเจียง ประกอบด้วย กวางโจว เซินเจิ้น ฝอซาน จูไห่ ตงก่วน จงซาน และหุ้ยโจว

เขตสหพื้นที่สามเหลี่ยมเศรษฐกิจปากแม่น้ำจูเจียง (Pan Pearl River Delta:PPRD) 

เป็นการร่วมมือกันในการพัฒนาของ 9 มณฑลของจีน ประกอบด้วย 3 มณฑลชายฝั่ง คือ กวางตุ้ง ไหหลำ ฝูเจี้ยน (ฮกเกี้ยน) 2 มณฑลตอนกลาง คือ หูหนาน และเจียงซี และ 4 มณฑลตอนใน คือ เสฉวน ยูนนาน กวางสี และกุ้ยโจว และร่วมมือกับอีก 2 เขตบริหารพิเศษของจีน คือ ฮ่องกง และมาเก๊า รวมเรียกว่า "กลุ่ม 9+2 หรือ PPRD 9+2" ครอบคลุมพื้นที่ราว 1 ใน 5 ของประเทศจีน 


การคมนาคมและโลจิสติกส์

ทางบก

 ตาราง สภาพเส้นทางคมนาคมของมลฑลกวางตุ้งปี 2005

เส้นทาง

ระยะทาง (กม.)

ปริมาณขนส่ง (ล้านตัน)

เส้นทางรถไฟ

เส้นทางถนน

เส้นทางน้ำ

เส้นทางการบิน

1,924

115,337

13,596

1,080,706

186.48

1,055.81

301.79

0.73

 ที่มา: Guangdong Statistical Yearbook 2006.

 แม้ว่ามลฑลกวางตุ้งจะมีการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานต่างๆ ไปมาก แต่รัฐบาลมลฑลก็ยังคงเน้นการขยับขยายเส้นทางคมนาคมทั้งท่าเรือ ถนน และระบบพลังงานไฟฟ้าอย่างต่อเนื่องเพื่อกระตุ้นการเติบโตทางเศรษฐกิจให้เพิ่มสูงขึ้นและรองรับการแข่งขันจากเมืองอื่นๆ ในเขตเศรษฐกิจปากแม่น้ำจูเจียงที่กำลังมีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้น

ทางรถไฟ

 มลฑลกวางตุ้งเป็นชุมทางรถไฟสำคัญทางตอนใต้ของจีนและมีเส้นทางเชื่อมโยงไปยังเมืองต่างๆ ทั่วประเทศ เส้นทางสายหลักที่ตัดผ่านมลฑลกวางตุ้ง ได้แก่

 - สายปักกิ่ง-กวางโจว ซึ่งใช้เวลาในการเดินทาง 27 ชม.

 - สายปักกิ่ง-เกาลูน

 - สายกวางโจว-เซินเจิ้น ซึ่งเชื่อมนครกวางโจวกับฮ่องกง

 - สายกวางตุ้ง-ไห่หนาน ซึ่งวิ่งระหว่างเขตจางเจียงในนครกวางโจวไปเมืองซานย่าของมลฑลไห่หนาน

 เส้นทางภายในมลฑล เช่น สายกวางโจว-เหมยโจว-ซัวเถา ซึ่งสามารถย่นระยะเวลาเดินทางจากกวางโจวไปซัวเถาเหลือเพียง 10 ชม. เป็นต้น

 ปี ค.ศ. 2003 รัฐบาลของมลฑลกวางตุ้งได้จัดสรรงบประมาณ 108 พันล้านหยวน ในการก่อสร้างเครือข่ายเส้นทางรถไฟความเร็วสูงเชื่อมระหว่างนครกวางโจว ฮ่องกง มาเก๊า เซินเจิ้นและเมืองสำคัญในพื้นที่ปากแม่น้ำจูเจียงและในมลฑลอื่นๆ ประกอบด้วยเส้นทางรถไฟระหว่างเมืองต่างๆ 9 เส้นทาง รวมระยะทางทั้งหมด 930 กม. และคาดว่าจะแล้วเสร็จในปี 2020

 นอกจากนี้ยังมีโครงการก่อสร้างเส้นทางรถไฟสายอื่นๆ ซึ่งกำลังอยู่ในระหว่างการก่อสร้าง เช่น สายกวางโจว-จูไห่ และสายกวางโจว-ฝอซาน ซึ่งมีระยะทางสั้นกว่าเป็นต้น และยังมีโครงการก่อสร้างเส้นทางรถไฟขนส่งผู้โดยสารความเร็วสูงระหว่างปักกิ่ง-กวางโจว ซึ่งอยู่ในระหว่างการพิจารณาดำเนินงานก่อสร้าง ซึ่งจะสามารถย่นระยะเวลาการเดินทางกว่า 2,000 กม. ให้เหลือเวลาเพียง 10 ชม.

ทางรถยนต์

 เครือข่ายเส้นทางรถยนต์มีการพัฒนาและมีประสิทธิภาพมา&#